Điện mặt trời vượt nhiệt điện than về công suất lắp đặt tại Trung Quốc: đọc số liệu năm 2026

#Số liệu

Nguồn: họp báo của Cục Năng lượng Quốc gia Trung Quốc (NEA) và bài của Nhân dân Nhật báo đăng lại trên trang NEA ngày 11/9/2026.

#Vượt về công suất, chưa phải sản lượng

Cột mốc này nói về công suất lắp đặt. Về sản lượng, tháng 1–7 cứ khoảng 8 kWh thì có 1 kWh từ điện mặt trời. Than vẫn là nguồn phát lớn nhất, dù tỷ trọng sản lượng lần đầu xuống dưới 50% trong nửa đầu 2026. Theo số liệu của State Grid, mùa hè này điện mặt trời thường cung cấp hơn 35% công suất buổi trưa.

#Vì sao công suất mới giảm

Nửa đầu 2025 là mức đỉnh bất thường: 212 GW hòa lưới, cả năm 317 GW. Đỉnh này trùng mốc của cải cách giá điện do NDRC và NEA ban hành (Văn bản số 136): dự án vận hành trước ngày 1/6/2025 giữ chính sách giá cũ, dự án sau đó bán điện trên thị trường, giá cơ chế xác định qua đấu thầu. NEA không quy việc chậm lại năm 2026 cho một nguyên nhân duy nhất, nhưng thời điểm là trùng khớp.

Tổng công suất vẫn tăng: cuối tháng 6 đạt 1.272 GW, tăng 15,8% so với cùng kỳ.

#Ý nghĩa với nhà sản xuất thiết bị

• Hành vi trên lưới quan trọng hơn quy mô. Tỷ lệ sử dụng giảm còn 91,4%. Bài viết đặt mục tiêu chuyển điện mặt trời từ “phụ thuộc thời tiết” sang “có thể điều độ, có thể dự báo”. Chức năng hỗ trợ lưới của biến tần, điều chỉnh công suất tác dụng và phản kháng, phối hợp với lưu trữ là nội dung các thử nghiệm đấu nối kiểm tra.
• Phân tán chiếm phần lớn. 42,22 GW trong 71,77 GW mới là mái nhà, hộ gia đình và thương mại. Thiết bị đặt gần người ở, nên phải đáp ứng giới hạn EMC cho môi trường dân cư và an toàn lắp đặt.
• Lưu trữ tiếp tục tăng. 153 GW cuối tháng 6, mục tiêu 300 GW vào năm 2030 theo quy hoạch “15-5”. Nhu cầu thử nghiệm đấu nối, an toàn và EMC cho PCS tăng theo.
• Thị trường xuất khẩu quan trọng hơn. Khi công suất mới trong nước thấp hơn năm 2025, tỷ trọng thị trường nước ngoài tăng. Mỗi thị trường có quy chuẩn lưới và lộ trình chứng nhận riêng, nên một sản phẩm thường cần nhiều chương trình thử nghiệm.